De Boardroom Update is dé special interest talkshow over specifieke actuele en urgente onderwerpen uit de wereld van creativity, marketing en digital. In deze aflevering praten we met Patrick Petersen (AI- & Martech Consult) en Rik Vera (Futuroloog) over onder meer: Wat is menswaardige AI? Wat maakt dit nu urgent? Hoe kan je hier als bedrijf op inspelen? En wat betekent het voor jouw business in de nabije toekomst? Sidekick: Bert Hagendoorn. Presentatie: Ronald ter Voert.
Samenvatting: De Boardroom Update over Menswaardige AI
Aan tafel: Ronald ter Voert (presentator/host) en Bert Hagedoorn (sidekick), in gesprek met Patrick Petersen (AI- en Martech-consultant, docent, auteur) en Rik Vera (futuroloog, thought provoker, auteur)
Kennismaking: thought leader versus thought provoker
Rik Vera legt uit waarom hij liever “thought provoker” wordt genoemd dan “thought leader”: hij wil mensen niet naar een idee leiden, maar hun denken prikkelen zodat ze zelf de juiste vragen gaan stellen – iets wat hij dagelijks doet via LinkedIn.
Waarom een boek over AI in een snel veranderende wereld?
Patrick en Rik schreven bewust een hybride boek (met digitale bijlages) dat zichzelf blijft ontwikkelen. Reden: er is te veel hype en te weinig doordacht inzicht om naar de volgende fase te gaan. Beide auteurs willen boven de hype uitstijgen – filosofisch (Rik) én praktisch (Patrick).
Wat is menswaardige AI?
Rik hekelt de claims uit Silicon Valley dat AI “intelligentie”, “bewustzijn” of “creativiteit” zou bezitten. Volgens hem moeten we terug naar de filosofische basisvraag: wat betekent het om mens te zijn? Patrick vult aan dat organisaties vaak vergeten dat implementatie draait om mensrelaties en -processen, en dat de balans moet worden gezocht tussen wat AI kan overnemen en wat beschermd moet blijven.
Urgentie: waarom nu?
Beginnen op de verkeerde manier is moeilijk te corrigeren. AI is de krachtigste tool die de mensheid ooit in handen heeft gehad, en het risico bestaat dat organisaties vergeten wat mensen tot mensen maakt wanneer ze AI puur als vervanging inzetten in plaats van als ondersteuning.
Wanneer moet een bedrijf in actie komen?
Patrick waarschuwt voor de enorme afhankelijkheid die ontstaat van grote (niet-Europese) bigtechs zodra processen worden vervangen door AI-tooling. Het omslagpunt ligt bij de vraag of je AI menswaardig kúnt implementeren – niet bij het simpelweg aanzetten van een tool.
De twee modellen: 5C en 3M
Rik presenteert zijn 5C-model (critical thinking, collaboration, compassion, curiosity, creativity) als de vijf menselijke eigenschappen die juist aangescherpt moeten worden bij AI-gebruik. Patrick introduceert het 3M-model(mensenkompas), gericht op menswaardigheid: welke normen, waarden en identiteit wil je laten doorklinken in bijvoorbeeld een chatbot, en hoor je daar nog “the voice of the customer” in terug?
Praktijkvoorbeelden: good, bad en ugly
Een case uit het boek beschrijft een internationaal bedrijf waarbij AI-sollicitatiesoftware tijdens een live interview aangaf dat voor een functie eigenlijk een man nodig was – een voorbeeld van hoe slechte basisdata tot “ugly” uitkomsten leidt, ondanks Europese richtlijnen tegen discriminatie.
Banen, kosten en het gevaar van AI als schaamlapje
Patrick is kritisch op het gebruik van AI als excuus voor reorganisaties. Hij waarschuwt dat bedrijven zich afhankelijk maken van diensten die nu goedkoop zijn maar dat niet per se blijven, mede omdat AI-bedrijven zelf nog niet winstgevend zijn en er copyright-rechtszaken lopen om miljarden.
Concurrentievoordeel: de “rat in het rad”-metafoor
Als alle bedrijven AI op dezelfde manier inzetten om hetzelfde sneller te doen, ontstaat geen concurrentievoordeel — Rik vergelijkt dit met een rat die harder rent in hetzelfde rad. Echt voordeel ontstaat alleen door AI creatief in te zetten voor dingen die voorheen niet mogelijk waren, niet door “een digitaal laagje over de oude taart” te leggen.
Tastbaar maken voor de boardroom
Patrick benadrukt dat het meten van nieuwe AI-tools met oude KPI’s alleen oude resultaten sneller oplevert. Leiderschap betekent hier: kritisch kijken naar wat je precies vervangt – vooral aan de klantkant (voorkant) versus de backoffice, waar automatisering al decennia gangbaar is.
Takeaways
Rik Vera sluit af met de Assepoester-metafoor: leer niet naar dingen te kijken zoals ze zijn, maar zoals ze zouden kunnen worden — AI is het “wapen” waarmee sprookjes werkelijkheid kunnen worden, mits we kortetermijndenken durven loslaten. Patrick Petersen roept op goed te luisteren naar signalen uit de markt en intern, omdat authenticiteit en betekenisvolle relaties juist nu extra belangrijk zijn — mogelijk zelfs onderwerp van een volgend boek.